spot_imgspot_img

Bilim Kurulu üyesi merak edilenleri cevapladı: Türkiye’de maymun çiçeği vakası tespit edilirse neler olacak, karantina kaç gün sürecek?

Maymun çiçeği salgınına ilişkin de mühim bilgiler veren Türk Klinik Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları Derneği (KLİMİK) Başkanı ve Sıhhat Bakanlığı Pandemi Bilim Heyeti Üyesi Prof. Dr. Serap Şimşek Yavuz, ilk 7 Mayıs’ta İngiltere’de teşhis edilen olayın üstünden geçen 20 günde, tam 21 ülkede taze olay teşhis edildiğine dikkat çekerek “Pandemi’teki benzer biçimde büyük bir pandemi beklenmese de burada en büyük sorun; virüsün hayvan konaklardan da geçebilmesi sebebiyle, kontrolünün zorlaşabileceği” diye söyledi.

Prof. Dr. Yavuz, “20 günde, 21 ülkede olay anlaşıldı. Bu bayağı bir salgın bulunduğunu gösteriyor bizlere. Hakiki boyutunu da tam olarak bilemiyoruz. Bu yalnız yakalanan olgular. Sürveyans (takip) sistemi iyi olan ülkelerin yakaladığı olgular. Aslına bakarsak bilinenden oldukca daha çok olay oldukları tahmin ediliyor. Eldeki datalara nazaran pandemik kabiliyetinin devasa yükseklikte olmadığı düşünülüyor. Şundan dolayı solunum kanalıyla oldukca güçlü bir halde bulaşamıyor, ya da asemptomatik dönemde bulaştırıcılığı yok diye kabul ediliyor. DNA virüsü olduğundan oldukca mutasyon geçirmeyecek diye tahmin ediliyor. Fakat doğal ki mikroorganizmaların yakın takip edilmesi gerekmekte. Şundan dolayı daha ilkin koronavirüsler de bu denli bulaşıcı olarak bilinmiyordu. SARS hele asla yayılmıyordu örnek olarak” diye açıkladı.

Bilim Kurulu üyesi merak edilenleri cevapladı: Türkiye'de maymun çiçeği vakası tespit edilirse neler olacak, karantina kaç gün sürecek?

Prof. Dr. Yavuz, hemen hemen Türkiye’de olay teşhis edilmediğini fakat ilk olay çıkarsa neler yapılması icap ettiğini ise şu sözlerle söyledi: “Türkiye’de bir düşünün asla görülmemiş bir rahatsızlık. İlk hastanın, döküntüler tümüyle kuruyana kadar izolasyonda kalması gerekecek. Şundan dolayı toplumda asla görülmeyen bir rahatsızlık ki ilk kere olması bekleniyor. Daha ilkin yayılmamış bir rahatsızlık şu demek oluyor ki, böyle bir ihtimal yayılmasını engelleyebiliriz. Hastalığa sahip teşhis edildikten sonrasında bütün lezyonlar kuruyacak, kabukları dökülecek, bu sebeple oralardan da bulaşma söz mevzusu olabiliyor; bu da 2 ila 4 hafta kadar sürüyor. Belirtiler çıktıktan, döküntüler başladıktan sonrasında 14-28 gün arası hastanede yatan olan bireyin izolasyonu gerekmekte. Temaslıda ise belirtiler oluşmadan aşılama yapılması ve 21 güne kadar izolasyonu söz mevzusu olabilir.”

Hastalığın bulaşma yolunun döküntülerle yakın temastan geçtiğine belirti eden Prof. Dr. Yavuz, “Döküntülerde bolca oranda mikrop var. O döküntü yada hastanın çıkartılarıyla diyelim (insan bedeni sıvıları) yakın temasla bulaşır. Sözgelişi konuşurken de uzun zaman oldukca yakın temasta bulaşma rizikoyu var. Şundan dolayı Afrika’daki salgınlarda meydana getirilen çalışmalarda, konut halkının yüzde 10’una yakın, temasla bulaştığı teşhis edilmiş” diye açıkladı.

Bilim Kurulu üyesi merak edilenleri cevapladı: Türkiye'de maymun çiçeği vakası tespit edilirse neler olacak, karantina kaç gün sürecek?Bilim Heyeti Üyesi Prof. Dr. Serap Şimşek Yavuz

Hastalığın yayılması Kovid’den güç olsa da neredeyse Kovid’den daha çok ölümcül olabilen bir mikrop olduğuna da vurgulayan Prof. Dr. Yavuz, “Bir öteki sorun da çiçek hastalığının hısmı bir mikrop olmakla beraber, hayvan rezervuarlarında bulunabilmesi. Hakiki hayvan rezervuarı hangisi, onu bile bilmiyoruz. Bu şekilde bir rahatsızlık oldukları süre, hayvanlarda da etken olabiliyorsa, Kovid’den de biliyoruz, o süre dikkati daha güç oluyor. Bir de şahıs semptomatik olduktan sonrasında şu demek oluyor ki rahatsızlık emareleri başladıktan sonrasında bulaştırıcılık çok uzun sürüyor. Kabuklanmaların tamamı, vücutta çıkan döküntülerin tamamı yok olana kadar bulaştırıcılığı sürebiliyor. Fakat hastalıklı olanları yakalamak basit olduğundan, döküntülerden derhal tanıyıp hastayı yalıtılmış edip, etrafını de ‘ring aşılama’ diyebileceğimiz tarzda aşıladığınız süre denetim altına alınabileceği düşünülüyor” şeklinde söyledi.

“Bizim de Türkiye olarak hızlıca olay tanımlaması yapmamız gerekli ve sürveyansı (takip) artırmamız gerekli” diyen Prof. Dr. Yavuz, şu uyarılarla kelamlarına devam etti: “İnsanların farkındalığını arttırmamız gerekli. Olayı görecek olan hekimlerin eğitimlerini artırmamız gerekli; bu sebeple uzun süredir görülmeyen bir rahatsızlık. Biz KLİMİK Derneği olarak bugün hekimlerimize amaçlı bu yönde bir eğitim toplantısı yapıyoruz mesela. Türkiye’de 1980’e kadar aşılanma vardı, 80’den sonrasında aşılı olan yok. Dolayısıyla en geç aşılanan grubun bile aşısının üstünden 42 yıl mazi. Aşısı olup da hastalığa yakalanan var. Aşı ne kadar koruyor, gene kısmi bir koruyuculuğu olacaktır. Fakat bunun yüzde 80-90 düzeyinde olması beklenmiyor açıkçası.”

Bilim Kurulu üyesi merak edilenleri cevapladı: Türkiye'de maymun çiçeği vakası tespit edilirse neler olacak, karantina kaç gün sürecek?

2001’de ABD’da yapılan ziyarette şarbon saldırısı sonrası ülkelerin çiçek virüsüyle de uyarıya geçtiğini ve biyolojik (dirimbilimsel) hücum tehdidine karşı çiçek aşısı temini gerçekleştiğine de değinen Prof. Dr. Yavuz, Türkiye’nin de o yıllarda belirli bir oran çiçek aşısı aldığını söyleyerek kelamlarını şöyleki noktaladı: “Çiçek aşıları stoklamıştı kimi zaman memleketler. Sanırım Türkiye’de de 2011 senesinde belirli bir oran aşı alınmıştı. Aslına bakarsak öngörülüyordu maymun çiçeği salgını. Şundan dolayı Nijerya’da 2017 senesinde ansızın meydana çıktı, şu andakinin bir modeli orada yaşanmıştı aslına bakarsanız. Bu şekilde bir hazırlık vardı. Bundan dolayı de 2019’da, daha azca yan tesiri olan MVA (nonreplike atenüe canlı aşı) aşısına EMA ve FDA tasdik vermişti. Fakat o aşı da kitlesel aşılamalarda hemen hemen büyük çapta kullanılmadığı amacıyla, koruyuculuğuyla ‘Acaba faaliyeti ne olur diye?’ düşünülüyor. Maymun çiçeğinde riskli topluluk daha oldukca çocuklar ve hamileler. O yüzden extra dikkate alınması gerekmekte bu toplulukta.”

Demirören Bilgi Ajansı / Sıhhat

Sıhhat Bakanlığı Pandemi İstanbul DHA Sıhhat Günlük Bilgiler

Get in Touch

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

BENZER HABERLER

TAKİP EDİN

0BeğenenlerBeğen
3,365TakipçilerTakip Et
0AboneAbone Ol

SON HABERLER